Hamilelik ve Kedi (Toksoplazma) (KİST)

Yazar Kasım 22, 2015 Makaleler

Hamilelik ve Kedi (Toksoplazma)

Evcil kedi insanın en eski dostlarından birisidir. Antik Mısır’dan beri kedilerin insanlarla iç içe yaşadığı bilinmektedir. Apartman yaşamı evcil hayvan beslemek isteyenler için de kedileri en cazip hayvanlardan birisi haline getirmiştir. Bugün ülkemizde de pek çok evde kedi beslenmektedir. Yine ülkemizde belki de önemli sorunlardan birisi de sokak hayvanları ve kedilerdir.
İnsanlar ile bu derece içli dışlı olan kediler hamile kadınlarda her zaman korku yaratır. Bu korkunun nedeni kedilerden insanlara bulaşan ve düşük, ölü ya da sakat doğumlara neden olan bir enfeksiyondur.
Bu enfeksiyonun adı toksoplazmadır. Kediler toksoplazmaya neden olan Toxoplasma gondii adlı parazitin üremek için kullandığı tek canlıdır.
acilveteriner Toxoplasma_gondii
Toxoplasma gondii, zorunlu hücre içi bir protozoon olup, enfekte ettiği canlılar arasında insanlar ve bir çok memeli
hayvan bulunmaktadır. Toxoplasmosis tüm dünyada yaygın olarak görülen endemik seyirli bir hastalıktır. Etkenin çevre
şartlarına dayanıklı ookistlerini (sporulated/sporule/olgun) dışkıları ile saçan tek canlıların kedigiller (Felidae) olması nedeniyle evcil ve yabani kediler hastalığın epidemiyolojisinde hayati rol oynarlar.
Enfekte kedilerden alınan sporlu ookist veya doku kistlerinden alınan bradizoitler insanlar dahil tüm sıcak kanlı hayvanlar için enfeksiyon kaynağıdır.
Kediler ve köpekler ara konak olarak da rol alabilir.
Toxoplasmosis halk sağlığı açısından potansiyel bir risktir ve hastalığın önüne geçilmesinde veteriner hekimlerin kedilerdeki hastalık varlığını teşhis etmesi, enfekte kedilerin kontrol altına alınıp, tedavi edilmesi ve belli aralıklarla serolojik testlerle kontrol edilmesi oldukça önemlidir. Hastalık ülkemizde de bulunmakta olup kedilerde yapılan epidomiyolojik çalışmalar sınırlıdır. Ankara ve Niğde bölgelerinde yapılan çalışmalarda seroprevalansın sırasıyla %34.3 ile %77 olduğu tespit edilmiştir.
Toksoplazmozis nasıl bulaşır?
acilveteriner toxoplasmagondiiKediler de bu paraziti enfekte bir hayvanı (fare gibi) çiğ olarak yediklerinde alırlar. Bundan sonta yaklaşık 2 hafta süreyle parazit kedinin barsağında çoğalır. Takip eden dönemde kedinin dışkısı ile dışarıya atılır. Atılan bu parazitlerin bulaşıcı olabilmesi için dış dünyada 24 saat geçirmeleri gerekir. Daha önce bulaşıcılıkları olmaz. Enfekte bir kedi yaklaşık 2-3 hafta süreyle dışkısı ile parazit atar. Bir kere toksoplazma enfeksiyonu geçiren kedi bağışıklık kazanır ve daha sonra yeniden enfekte olmayacağı gibi bulaştırıcılık özelliği de taşımaz Benzer bir özellik insanlarda da vardır. Bir kere enfeksiyon geçiren bir kişi bağışıklık kazanır ve daha sonra yeniden hastalanmaz.
Çiğ etle beslenmeyen sadece kuru mama yiyen ve sokağa çıkmayan ev kedilerinde ise hastalığın görülme olasılığı çok düşüktür.

Toksoplazma insana 3 temel şekilde bulaşabilir.

  1. Enfekte bir kedinin dışıkısı ile temas edip daha sonra bu temasın gerçekleştiği eli yıkamadan ağıza götürmek
  2. Enfekte bir hayvanın etini iyice pişirmeden yemek
  3. Paraziti barındıran bir besin maddesini iyice yıkamadan yemek
İnsanlarda bir bulaşma yolu daha vardır:
  1. Enfekte bir anne adayından hamilelik sırasında bebeğine bulaşması
Hamileyken evdeki kedinizi göndermeniz ya da ondan uzak durmanız gerekmez.
  • Kediler toksoplazmayı çiğ etten alırlar.Bu nedenle toksoplazma sadece kemirgenleri avlayarak yiyen kedilere bulaşır. Eğer kedinizi sokağa çıkarmıyorsanız ya da çiğ et ile beslemiyorsanız toksoplazmaya yakalanmaları nerdeyse olanaksızdır.
  • Bir kere enfekte olan kedi 14 gün süreyle bulaştırıcı olur ve daha sonra bağışıklık kazanır ve yeniden hastalanmaz ve bulaştırıcı olmaz. Sokak kedileri toksoplazmayı genelde yavrulukları döneminde geçirirler ve büyüdüklerinde bulaştırıcı olmazlar.
  • Kediler enfeskiyonu aldıktan sonra 14 günlük bir kuluçka dönemini takiben paraziti dışkıları ile atarlar. Bu parazitlerin bulaşıcı özellik kazanması için dış dünyada 24 saat geçirmeleri gerekir. Bu nedenle kedinizin kumunu düzenli olarak 24 saatte bir değiştiriyorsanız kedinizde bulaştırıcı aktif enfeksiyon olsa bile size bulaşması çok uzak bir olasılıktır.
  • Hamileliğiniz sırasında kedinize dokunabilir, onu sevebilir ve aynı ortamda bulunabilrisiniz. Yalnız ona dokunduktan sonra mutlaka ellerinizi iyice yıkamalı ve elinizi ağzınıza götürmemelisiniz.
  • Her ihtimale karşı kedinizin kumunu kendiniz değiştirmemelisiniz. Eğer bunu yapacak başka kimse yoksa kumunu mutlaka eldiven giyerek değiştirmelisiniz.

Yorum Yap